Самұрық-Энергоның компаниялар тобында «Тамақтану — салауатты өмір салтының негізі: заманауи тәсілдер мен тәжірибелік шешімдер» тақырыбында дөңгелек үстел өтті.
Қатысушылар теңгерімді тамақтанудың қызметкерлердің денсаулығына, созылмалы аурулардың алдын алуға және еңбек өнімділігін арттыруға әсерін талқылады.
Дұрыс тамақтану адамның белсенділігіне, зейіннің шоғырлануына ықпал етіп, өндірістегі жарақат алу қаупін төмендетуге көмектесетіні атап өтілді.
Дөңгелек үстел барысында сарапшылар тақырыптың өзектілігін, Қоғамның компаниялар тобы қызметкерлері арасында дұрыс тамақтану мәдениетін қалыптастырудың маңыздылығын ерекше атап өтті.
Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов Ақмола облысына жұмыс сапары аясында Президенттің энергетикалық қауіпсіздікті нығайту, жаңа қуат көздерін арттыру және өңір инфрақұрылымын дамыту жөніндегі тапсырмаларының орындалу барысын тексерді. Көкшетау қаласында салынатын стратегиялық маңызы бар жылу электр орталығы (ЖЭО) жобасын жүзеге асыруға ерекше назар аударылды. Аталған нысан Мемлекет басшысы ерекше мән беріп отырған Семей және Өскемен қалаларындағы стансалармен қатар ЖЭО тізбесіне кіреді.
Құрылыс алаңын аралау кезінде Премьер-министр болашақ энергия нысанының техникалық параметрлері және жобаның жүзеге асырылу барысымен танысты. «Самұрық-Энерго» АҚ басқарма төрағасы Қайрат Мақсұтов ЖЭО құрылысына ауданы 227 гектар жер телімі бөлінгенін, сондай-ақ күл-қож қалдықтарын жинайтын алаң үшін қосымша 130 гектар жер қарастырылғанын баяндады. Стансаның жобалық қуаты шамамен 240 МВт, ал жылу қуаты кемінде 520 Гкал/сағ болады. Сонымен қатар қаланың келешектегі өсімі мен өңірдің қажеттіліктерін ескере отырып, қосымша су жылыту қазандықтарын орнату арқылы жылу қуатын тағы 300 Гкал/сағатқа дейін арттыру мүмкіндігі қарастырылуда.
Қазіргі уақытта бірқатар бастапқы жұмыс аяқталған. Атап айтқанда, күштік трансформатор орнатылып, уақытша жолдар мен құрылыс штабы салынды.
Қайрат Мақсұтовтың айтуынша, келесі айдан бастап жоба белсенді құрылыс кезеңіне өтеді. Жабдықтарды жеткізу 2027 жылдың І тоқсанына жоспарланған. Энергия нысандарының құрылысына шамамен 2,5 мың адам тартылады, ал пайдалануға беру кезеңінде 400-ге жуық тұрақты жұмыс орны ашылады.
Жоба аясында кәсіпорынның экологиялық қауіпсіздігіне ерекше мән берілген. ЖЭО-да «таза көмір» технологиясы енгізіледі. Түтін газын кешенді тазарту жүйесі төмен эмиссиялы қыздырғыштар, катализаторлар және электр сүзгілерді қамтиды. Сонымен қатар түтін газдарын өңдеу кезінде құрылыс саласында пайдалануға жарамды гипс түзілетін күкірт тазарту реакторы орнатылады. Осылайша, станса ҚР Экологиялық кодексі талаптарына толық сәйкес болады.
Олжас Бектенов Көкшетау ЖЭО-сының құрылысы өңір инфрақұрылымын дамыту және оның өсіп келе жатқан қажеттіліктерін ескере отырып, халықты сапалы әрі үздіксіз жылу-энергиямен қамтамасыз ету үшін ерекше маңызды екенін атап өтті. Тек Көкшетау қаласының өзінде 2035 жылға дейінгі кезеңде жылу энергиясына деген қажеттілік сағатына 840 Гкал-дан асады деп болжанып отыр. Жыл сайын қалада 200-240 мың шаршы метр тұрғын үй пайдалануға беріледі. Сонымен қатар жаңа әлеуметтік нысандар – мектептер, ауруханалар, спорт мекемелері ашылуда.
Стансаның іске қосылуы өсіп келе жатқан сұранысты қанағаттандыруға, қуат резервін қалыптастыруға және жылу жүйесінің ұзақмерзімді тұрақты жұмысын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Жобаны жүзеге асыру нәтижесінде Көкшетаудың 195 мыңнан астам тұрғыны, оның ішінде Станционный кентінің халқы жылумен қамтылады. Сонымен қатар 600-ге жуық көппәтерлі тұрғын үй ыстық сумен қамтамасыз етіледі. ЖЭО құрылысы қаланың дамуына серпін беріп, жаңа кәсіпорындардың ашылуына ықпал етеді. «Самұрық-Энерго» АҚ мәліметінше, жобаны 2029 жылдың наурыз айында аяқтау жоспарланған.
Жалпы, ҚР Энергетика министрлігінің деректеріне сәйкес, соңғы жылдары республика бойынша апатты жағдайда тұрған ЖЭО саны айтарлықтай азайған. Бұған дейін жұмыс істеп тұрған 37 ЖЭО-ның 19-ы «қызыл» аймақта, 11-і «сары» және 7-уі «жасыл» аймақта болған. Өткен жылыту маусымының қорытындысы бойынша жағдай жақсарды: 9 станса «қызыл» аймақтан «сары» аймаққа, тағы 3 станса «сарыдан» «жасыл» аймаққа көшті. Нәтижесінде, қазіргі уақытта 17 ЖЭО – «сары» аймақта, 10 – «жасыл» аймақта.
Нысанды аралау қорытындысы бойынша Премьер-министр жауапты министрліктерге, жергілікті атқарушы органдар мен тиісті ұйымдарға барлық қордаланған мәселені жедел түрде шешіп, жұмысты белгіленген мерзімнен кешіктірмей, кідіріссізәрі уақтылы жүзеге асыруды тапсырды.
«Самұрық-Энерго» АҚ-да Қазақстан Республикасы жаңа Конституциясының негізгі ережелерін талқылауға арналған ақпараттық-түсіндіру кездесуі өтті.
Іс-шараға Компанияның еншілес ұйымдарының қызметкерлері де онлайн форматта қатысты.
Кездесуде спикер ретінде AMANAT партиясының Нұра аудандық саяси кеңесінің мүшесі, еңбек сіңірген энергетик Жақып Хайрушев және Л.Н. Гумилев атындағы ЕНУ-дың профессоры Жамаладен Ибрагимов сөз сөйледі. Олар жаңа Конституция жобасы азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауды күшейтуге бағытталғанын, сондай-ақ елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтып, табиғи ресурстарды ұтымды пайдалануға ықпал ететінін атап өтті.
Кездесу барысында қатысушылар өздерін қызықтырған сұрақтарын қойып, ашық диалог форматында пікір алмасты.
Кездесу соңында Жақып Хайрушев азаматтарды белсенді азаматтық ұстаным танытып, алдағы референдумға қатысуға шақырды.
ҚР Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа отырысы ҚР Премьер-министрінің бірінші орынбасары Роман Склярдың төрағалығымен өтті.
«Самұрық-Энерго» АҚ-ның Басқарма Төрағасы Қайрат Мақсұтов 2025 жылы қол жеткізілген өндірістік нәтижелер туралы баяндап, 2026 жылғы жоспарлармен таныстырды.
Компания Қазақстанның электр энергиясы нарығында тұрақты көшбасшылық позицияны иеленеді және қызметтің барлық бағыттары бойынша тұрақты өсу көрсетуде.
Энергетика министрлігімен тарифтердің әділ және нарықтық деңгейіне қол жеткізу бойынша бірлескен жұмыстың нәтижесінде тарифтен алынған кірістер өндірістік қуаттарды ұстап тұруға және пайдалануға әзірлікті қамтамасыз етуге бағытталады. Нәтижесінде жабдықтың тозуы төмендеп, станциялардың техникалық жағдайы жақсаруда.
Бұл ретте негізгі өндірістік үдерістерді цифрландыруға және жасанды интеллект технологияларын енгізуге ерекше назар аударылады. Атап айтқанда, дрондар мен зияткерлік алгоритмдерді пайдалана отырып, көмір қорларын есепке алуды автоматтандыру жобасы іске асырылды, ЖИ негізінде электр станцияларындағы ақауларды болжамды анықтау, жаңартылатын энергия көздерінің генерациясын болжау және басқа да озық шешімдер бойынша жобалар енгізілуде.
«Самұрық-Энерго» АҚ-ның инвестициялық портфелі жалпы белгіленген қуаты 11,4 ГВт құрайтын нысандарды салу және жаңғырту жөніндегі 21 жобаны қамтиды. Олар 2033 жылға дейін пайдалануға беріледі деп жоспарлануда. Бірқатар жобалар Франция, Катар, Қытай Халық Республикасы, Ресей Федерациясы және БАӘ халықаралық серіктестерімен бірлесіп жүзеге асырылуда. Бұл ауқымды энергетикалық бастамаларды іске асырудың озық технологиялары мен үздік тәжірибелеріне қол жеткізуді қамтамасыз етеді.
Жалпы алғанда, өндіруші қуаттарды жаңғырту мен кеңейтудің кешенді бағдарламасы сұраныстың өсуін жабуға және энергиямен жабдықтау сенімділігін арттыруға бағытталған.
«Самұрық-Энерго» АҚ-да «Safe Way – Қауіпсіздікке апарар жол» атты өндірістік қауіпсіздік форумы өтті.
Форумға мемлекеттік органдардың өкілдері, «Самұрық-Қазына» АҚ, Қордың портфельдік компаниялары, сондай-ақ «Самұрық-Энерго» АҚ-ның еншілес ұйымдарының басшылары мен еңбекті қорғау қызметтерінің өкілдері қатысты.
Форумды аша отырып, «Самұрық-Энерго» АҚ Басқарма Төрағасы Қайрат Мақсұтов өндірістік қауіпсіздік – Компанияның ең басты стратегиялық басымдығы екенін атап өтті.
«Біздің мақсатымыз – жарақаттың орын алуына жол бермеу. Қауіпсіздік мәдениетінің деңгейін басшылардың көшбасшылығы айқындайды. Жеке үлгі, ережелердің қатаң ұстану, талапшылдық және тәуекелге мүлде төзбеушілік нақты өзгерістерді қалыптастырады», – деген «Самұрық-Энерго» басшысы форум қатысушыларына бірлескен нәтижелі жұмыс тіледі.
Өз сөзінде «Самұрық-Қазына» АҚ Еңбекті қорғау және өндірістік қауіпсіздік секторының басшысы Ербол Елекеев «Самұрық-Энерго» компаниялар тобы бойынша өндірістік жарақаттану деңгейінің тұрақты түрде төмендеп келе жатқанын ерекше атап өтті. Сондай-ақ ол «Самұрық-Энерго» басшысы Қордың портфельдік компаниялары арасында еңбек қауіпсіздігі мәселелері бойынша ең белсенді CEO ретінде танылғанын, бұл жауапты әрі проактивті көшбасшылық үлгісі екенін атап айтты.
Іс-шара аясында 2025 жылға арналған өндірістік қауіпсіздік саласындағы қызмет қорытындылары шығарылып, тәуекелдерді басқарудың өзекті мәселелері және алдын алу жұмысының тиімділігін арттыру шаралары қарастырылды.
Форум барысында еңбекті қорғау саласында үздік нәтижелер көрсеткен еншілес ұйымдардың қызметкерлері марапатталды. Еңбек қауіпсіздігі бойынша корпоративтік көрсеткіштерді бағалау қорытындысы бойынша еншілес және тәуелді ұйымдар арасында Өскемен СЭС пен Екібастұз 2-МАЭС көшбасшы деп танылды.
«Самұрық-Энерго» АҚ еңбекті қорғау және өнеркәсіптік қауіпсіздік саласындағы саясатты жүйелі түрде жүзеге асырып келеді, қызметкерлердің өмірі мен денсаулығын сақтау басымдық болып табылады.
Астанада «Самұрық-Қазына» қорының басшылығы мен портфельдік компаниялардың жетекшілері өндірістік қауіпсіздік саласындағы жұмыстарды қорытындылады.
Қор басшысы Нұрлан Жақыповтың айтуынша, 2025 жылы өндірістегі жарақаттану деңгейі 28%-ға төмендеген. Бұл жүйелі жұмыстардың және өндірістегі бақылауды күшейтудің нәтижесінде мүмкін болды.
Қор тәуекелге бағытталған тәсілді дамытуды және қауіпсіздікті басқарудың заманауи құралдарын енгізуді жалғастырады.
Қордың басқарушы директоры Ғибрат Ауғанов Өндірістік қауіпсіздікті дамыту стратегиясы аясында 2026–2028 жылдарға арналған жоспарлар жайында айтты.
Жыл қорытындысы бойынша «QazaqGaz» АҚ үздіктер қатарында аталып, ал «Самұрық-Энерго» басшысы Қайрат Мақсұтов жеке үлесі мен белсенді қатысқаны үшін марапатқа ие болды.
Қор өкілдерінің айтуынша, қызметкерлердің қауіпсіздігі әрдайым басымдықта болмақ.
2025 жылғы маусымнан бастап «АлЭС» АҚ-да жасанды интеллектті (ЖИ) қолдана отырып, өндірістік қауіпсіздіктің зияткерлік бейнебақылау жүйесі енгізілді. Нәтижесінде өндірістік қауіпсіздік ережелерінің бұзылу жағдайлары 1765-тен 529-ға дейін, яғни 69%-ға азайды.
Жүйе компанияның барлық нысандарында: бас кеңседе және Алматы қаласы мен Алматы облысындағы барлық сегіз кәсіпорындарында іске қосылған. Жалпы бейне талдау функциясы бар 1700-ден астам камера орнатылған.
ЖИ 24/7 режимінде автоматты түрде келесі жағдайларды анықтайды:
жұмыскерлердің бет-әлпетін тану;
каскалардың болмауы;
қызметкерлердің қауіпті аймақтарда болуы;
қалып қойған заттарды анықтау.
Жүйе тәулік бойы бақылауды қамтамасыз етеді, бейнежазбасы бар оқиғалардың бірыңғай цифрлық журналын қалыптастырады және тәуекелдердің алдын алуына мүмкіндік береді. Жоба жарақаттануды төмендетуге, тәртіпті арттыруға және адами факторды азайтуға ықпал етті.
«Самұрық-Энерго» компаниялар тобындағы одан әрі цифрландыру және ЖИ-жобаларды енгізу нөлдік жарақатқа қол жеткізуге және энергетикалық нысандардың тиімділігін арттыруға бағытталған.
Негізгі өндірістік үдерістерді цифрландыру және автоматтандыру «Самұрық-Энерго» АҚ дамуының басым бағыттарының бірі болып табылады және электр станцияларының тиімділігін, сенімділігі мен экологиялық тұрақтылығын арттыруға бағытталған.
Компаниялар тобында бірқатар маңызды цифрлық бастамалар іске асырылды:
Электр станцияларындағы технологиялық процесстерді басқарудың автоматтандырылған жүйесі - нақты уақыт режимінде технологиялық ақпаратты автоматты түрде жинау және өңдеу, қазандықтардың, турбиналар мен генераторлардың жұмысын оңтайландыру.
Электр энергиясын есепке алудың автоматтандырылған жүйесі және SCADA — желінің барлық деңгейлеріндегі электр энергиясының коммерциялық есебі, шығындарды азайту, қосалқы станциялар мен электр беру желілерінің жедел мониторингі, қуаттарды басқару және режимдерді бақылау.
Шығарындыларды автоматты түрде мониторингтеу жүйелері — ҚР Экология және табиғи ресурстар министрлігіне деректерді жинау және онлайн жіберу, тұрақты мониторинг және уақтылы әрекет ету.
Ақпараттық мониторинг орталығы - нақты уақыт режимінде топтың барлық кәсіпорындарынан өндірістік деректерді жинау мен талдаудың бірыңғай платформасы. Орталық онлайн бақылауды жүзеге асыруға және уақтылы басқару шешімдерін қабылдауға мүмкіндік береді.
«Самұрық-Энерго» АҚ заманауи технологиялық шешімдерге сүйене отырып, өндірістік тиімділікті арттыруды және орнықты дамуды жалғастыруда.
«Самұрық-Қазына» АҚ портфельдік компаниялармен бірлесіп, «Алатау Жарық Компаниясы» және «Алматы электр станциялары» АҚ-да өндірістік қауіпсіздік бойынша кешенді аудит жүргізді. Тексеру шаралары осы жылдың 9-13 ақпан аралығында өтті.
Аудиттің мақсаты өндірістік қауіпсіздікті басқарудың қолданыстағы жүйелерін, еңбекті қорғау талаптарын сақтау деңгейін, сондай-ақ өндірістік тәуекелдерді басқару тәжірибесінің тиімділігін жан-жақты бағалау болды. Тексеру аясында жасанды интеллект технологияларын қолдана отырып, бейнеаналитика жүйесін дамытуды қоса алғанда, цифрлық шешімдерді енгізуге ерекше назар аударылды.
Аудит қорытындысы бойынша «Самұрық-Энерго» АҚ-ның еншілес және тәуелді ұйымдарының бірінші басшыларының қатысуымен кеңес өтті. Жиын «Самұрық-Қазына» АҚ-ның еңбекті қорғау секторының басшысы Ербол Елекеевтің төрағалығымен өтті. «Самұрық-Энерго» АҚ тарапынан «Еңбекті қорғау» департаментінің директоры Дүйсенбек Шардарбеков қатысты.
Сонымен қатар, Ербол Елекеев «АлЭС» АҚ-да енгізілген бейнеаналитика жүйесінің жұмысымен, соның ішінде еңбекті қорғау талаптарының сақталуын мониторингтеу және ықтимал қауіпті жағдайларды жедел анықтау үшін жасанды интеллект құралдарының тәжірибелік қолдануымен танысты.
Кеңес аясында тексеру нәтижелері егжей-тегжейлі қаралды, одан әрі жетілдіру бағыттары және түзету іс-шараларының кешені айқындалды. Қауіпсіздік мәдениетін нығайтуға, алдын алу шараларын дамытуға және қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету үшін барлық деңгейдегі басшылардың дербес жауапкершілігін арттыруға ерекше назар аударылды.
2025 жылдың қорытындысы бойынша Екібастұз 1-МАЭС электр энергиясын өндіруден тарихи ең жоғары көрсеткішке - 24,5 млрд кВт·сағатқа жетті, бұл елдегі электр энергиясын өндірудің жалпы көлемінің 20%-ын құрайды.
Рекордтық көрсеткіш №1 энергетикалық блогтың қалпына келтіру жобасын табысты іске асырудың нәтижесінде мүмкін болды. Соңғы 30 жылда алғаш рет станция толық белгіленген қуатттылықта (4040 МВт) сегіз блокты режимде жұмыс істеуде.
Технологиялық үдерістерді басқарудың заманауи автоматтандырылған жүйесімен жабдықталған және жетілдірілген техникалық сипаттамалары бар қуаттылығы 540 МВт №1 энергетикалық блогын іске қосу, тұрғындар мен өнеркәсіптік кәсіпорындарды тұрақты және сенімді энергиямен қамтамасыз етуде.
Сонымен қатар, жобаны іске асыру бірқатар оң нәтижелерге:
50-ден астам жаңа өндірістік жұмыс орындарын құруға;
елдің электр энергияға деген ішкі қажеттілігін қанағаттандыруға;
өнеркәсіптік өндірісті ұлғайтуға мүмкіндік берді.
Екібастұз 1-МАЭС Қазақстан энергетикасының флагманы және әлемдегі ең ірі көмір электр станцияларының бірі болып табылады.
